آیا بازی فرار در موزه میتواند حساسیت ما نسبت به محیطزیست را تقویت کند؟
موزهها تنها برای نمایش اشیاء یا روایت تاریخ نیستند. آنها همچنین به مکانهایی تبدیل شدهاند که در آنها به شیوهای سرگرمکننده و غیررسمی یاد میگیریم. در مجارستان، یک رصدخانه علمی رویکردی نوآورانه را برای افزایش آگاهی بازدیدکنندگان خود از حفاظت از محیطزیست آزمایش کرده است: یک بازی فرار. این نوع فعالیت که بسیار میان خانوادهها و گروههای سنی مختلف محبوب است، امکان ترکیب سرگرمی و آموزش را فراهم میکند.
اصل کار ساده است. تیمهای سه تا شش نفره باید در زمان محدود، مجموعهای از معماها را حل کنند. در اینجا، موضوع اصلی مدیریت زباله با شعار «کاهش، استفاده مجدد، بازیافت» است. بازیکنان ابتدا با یک چمدان پر از زباله مواجه میشوند، صحنهای که عمداً شوکآور انتخاب شده تا در ذهنها بماند. سپس باید بطریهای پلاستیکی را تفکیک کنند، محصولات خطرناک را شناسایی کنند یا حتی فهرست خرید را بهینه کنند تا از هدررفت جلوگیری شود. هر معما طوری طراحی شده است که باعث تفکر و بحث میان شرکتکنندگان شود. کودکان و نوجوانان چند دقیقه زمان اضافی دارند تا چالش همچنان قابل دسترس اما نه خیلی آسان باشد.
برای اندازهگیری تأثیر این بازی، ۱۳۱ بازدیدکننده قبل و بعد از شرکت در آن به پرسشنامهای پاسخ دادند. نتایج واضح است: نگرش آنها نسبت به محیطزیست بهطور قابل توجهی بهبود یافته است. سوالات مربوط به احساساتی مانند خشم نسبت به آلودگی، اضطراب ناشی از جنگلزدایی یا افتخار به اقدام برای سیاره بود. پس از بازی، پاسخها نشاندهنده نگرانی بیشتر برای این مسائل است. حتی دانشجوهای دانشگاهی پیشرفت بیشتری نسبت به دانشآموزان دبیرستانی داشتند، احتمالاً زیرا معماها بیشتر با سطح درک آنها مطابقت داشت.
آنچه این بازی را مؤثر میکند، توانایی آن در ایجاد تعامل میان بازیکنان است. با بحث و همکاری برای حل معماها، شرکتکنندگان از یکدیگر یاد میگیرند. این رویکرد از نظریه سازندهگرایی اجتماعی الهام گرفته است، نظریهای که بر اساس آن دانش از طریق تعامل با دیگران ساخته میشود. بازی همچنین کنجکاوی و حس دستاورد را تحریک میکند، دو عامل مهم برای تثبیت رفتارهای جدید.
مزیت دیگر این است که این فرمت کمهزینه و آسان برای انطباق است. تنها با یک چمدان، چند قفل کددار و مواد بازیافتی میتوان این تجربه را در جاهای دیگر نیز بازآفرینی کرد. موزهها، بهویژه موزههای کوچک، میتوانند فعالیتهای آموزشی ارائه دهند بدون اینکه نیاز به سرمایهگذاری در تجهیزات پیچیده داشته باشند. چالش بزرگی است، زیرا مکانهای فرهنگی نقش مهمی در گذار بومشناختی دارند. آنها مخاطبان گسترده و متنوعی را فراتر از کلاسهای درس تحت تأثیر قرار میدهند.
این تجربه نشان میدهد که میتوان یادگیری اکولوژی را ملموستر و جذابتر کرد. با تبدیل بازدیدکنندگان به بازیگران، بازی به آنها کمک میکند تا بهتر رفتارهای روزمره و تأثیر آنها را درک کنند. راهی هوشمندانه برای نشان دادن این است که حفاظت از سیاره میتواند لحظهای از همدلی و لذت مشترک نیز باشد.
Origine des sources
Publication originale
DOI : https://doi.org/10.1007/s11159-025-10178-x
Titre : An escape game in a museum as an opportunity to enhance visitors’ environmental attitudes
Revue : International Review of Education
Éditeur : Springer Science and Business Media LLC
Auteurs : Mihály Kovács